Italia është një nga partnerët historikë dhe strategjikë të Shqipërisë që prej vitit 1991, duke ofruar mbështetje të vazhdueshme në proceset e tranzicionit dhe zhvillimit. Bashkëpunimi është realizuar kryesisht përmes Agjencisë Italiane për Bashkëpunim dhe Zhvillim (AICS), duke përdorur instrumente të ndryshme financiare si grante, hua dhe programin inovativ të shlyerjes së borxhit për zhvillim (IADSA). Ky bashkëpunim e ka pozicionuar Italinë si një nga partnerët më të qëndrueshëm dhe me ndikim në zhvillimin e Shqipërisë.
Në fazën fillestare, ndihma italiane u fokusua në mbështetje humanitare pas rënies së regjimit komunist, duke adresuar nevojat emergjente të popullsisë. Me kalimin e viteve, ajo është zgjeruar në fusha strategjike si arsimi profesional dhe trajnimi, bujqësia, shëndetësia, mbrojtja e trashëgimisë kulturore dhe infrastruktura publike. Projektet italiane kanë kontribuar në përmirësimin e cilësisë së jetës, rritjen e mundësive për punësim dhe zhvillimin e qëndrueshëm ekonomik e social.
Një element dallues i këtij partneriteti është përfshirja e autoriteteve lokale dhe forcimi i institucioneve publike, duke reflektuar përvojën italiane në zhvillimin rajonal dhe vendor. Kjo qasje ka ndihmuar në krijimin e mekanizmave më të qëndrueshëm për qeverisjen vendore dhe ka forcuar lidhjet mes komuniteteve në të dy vendet. Përmes kësaj bashkëpunimi të gjerë dhe afatgjatë, Italia mbetet një aktor i pazëvendësueshëm në procesin e zhvillimit dhe integrimit europian të Shqipërisë.
Marrëveshja e bashkëpunimit për zhvillim me Italinë