Bashkimi Evropian është donatori kryesor dhe partneri më i rëndësishëm strategjik i Shqipërisë, duke mbështetur reforma të thella në fusha si sundimi i ligjit, arsimi, shëndetësia, mjedisi, bujqësia, infrastruktura dhe digjitalizimi.
Mbështetja financiare ndërtohet kryesisht mbi Instrumentin e Para-Anëtarësimit (IPA):
IPA I (2007–2013) financoi reforma në qeverisje, administratë publike, zhvillim rural dhe infrastrukturë bazë, duke ndërtuar kapacitetet e para institucionale për integrimin.
IPA II (2014–2020) investoi rreth 639.5 milionë euro në shtetin e së drejtës, drejtësinë, transparencën, shoqërinë civile dhe zhvillimin e qëndrueshëm.
IPA III (2021–2027) është faza aktuale, me mbi 14 miliardë euro për Ballkanin Perëndimor dhe Turqinë, e fokusuar në tranzicionin e gjelbër e dixhital, integrimin rajonal dhe forcimin e institucioneve demokratike — e bazuar mbi performancën.
Shqipëria përfiton gjithashtu nga Reform and Growth Facility, një instrument prej 6 miliardë euro që synon afrimin me tregun e përbashkët evropian.
Këto fonde janë përkthyer në projekte konkrete: rrugë, shërbime publike, mbështetje për fermerë e biznese të vogla, projekte rinore e shkencore, dhe mbrojtje mjedisi. Programet e BE-së nuk janë vetëm mbështetje financiare, por mekanizma transformues që e përgatisin Shqipërinë si anëtare të barabartë të familjes evropiane.
Brenda SASPAC-it, drejtoritë përgjegjëse sigurojnë planifikimin, koordinimin dhe zbatimin e fondeve në përputhje me prioritetet kombëtare dhe standardet e BE-së.